banner89

banner88

Fehmi Koru: AK Parti yeni sistemin hatalarının farkında, öyleyse Erdoğan neden yetki paylaşımına gitmiyor?

"Başkanlık sistemi ile ülke uçuşa geçecekti; zemine çakılmaya az kaldı"

GÜNDEM 16.10.2021, 10:50
Fehmi Koru: AK Parti yeni sistemin hatalarının farkında, öyleyse Erdoğan neden yetki paylaşımına gitmiyor?

Apple firması, dünyada yüz milyonlarca kişinin kullandığı ürünlerinin işletim sistemi IOS’te yakın zamanda köklü değişiklikler gerçekleştirdi. IOS-15 akıllı cep telefonu ve tabletleri daha akıllı hale getirdi. Henüz yeniliklerin bütün ayrıntılarını çözdüğüm söylenemez, ancak öğrendiklerimden gayet memnunum.

Köklü yeniliklerin devreye girmesi üzerinden fazla zaman geçmedi, ancak IOS-15’te güvenlik açığı ve çalışma aksaklıkları bulduğu için, sonuncusu bu sabah olmak üzere, o kısa sürede tam iki kez işletim sistemini düzeltme yoluna gitti Apple.

Akıllı cihazlarıma aksaklıkları ortadan kaldırmayı vaat eden düzeltmeleri indirirken beynimde kıvılcımlar çakıp durdu.

Nedeni var.

IOS-15 üzerinde firmanın teknik kadrosu aylar ve aylar boyu çalışmış, Apple, kendisine program hazırlayanlar ile gönüllü kullanıcılara deneme mahiyetinde -Beta versiyonu ile- yeni sistemi önceden indirme fırsatı tanıyarak, yenilikleri kullanıcılar eliyle denetlemişti de.

Buna rağmen hatalar çıkabildi. Bugünkü düzeltmeden sonra Apple cihazlarımda artık IOS-15.2 yüklü.

Üzerinde ne kadar titizlikle çalışılırsa çalışılsın, her yeni sistem hatalardan münezzeh değildir; tersine öncesinde ‘en iyi’ olmasına çalışılmış teknolojik sistemlerin hataları en geniş kullanıma girmeden tam fark edilemez.

Önemli olan, hatalar fark edildiğinde düzeltme yapabilme kolaylığının bulunmasıdır.

Teknolojik sistemler böyle de siyasi sistemler çok mu farklı? Siyasette de ülkeden ülkeye değişebilen sistemler uygulanıyor ve bu sistemlerin hemen hiçbiri mükemmel değil. [Churchill’in demokrasiyi ‘zaman zaman kullanıma giren diğerlerini bilmesek en kötü yönetim biçimi’ olarak tanımlamasını burada hatırlayabiliriz.]

Her siyasi sistemin içerisinde uyumsuzluk çıkarabilen özellikler -hatalar- bulunur.

Ülkeler uyguladıkları demokratik sistemi, karşılarına çıkan sorunları –Apple firmasının akıllı cihazlarının işletim sistemine yaptığı gibi- zaman içerisinde düzelterek yollarına devam ederler.

Gerekirse bu amaçla anayasalarda değişikliğe gidilir.

Türkiye 2017 yılında tarihi 150 yıla ulaşan parlamenter sistemden vazgeçmeye karar verdi. Yapılan anayasa değişikliği referandumunda halk da değişimden yana tavır aldı. ‘Başkanlık sistemi’ne geçildi. Yeni sistemin en geniş uygulamaları 2018 yılındaki seçimlerin ertesinde hayata geçirildi.

Üç yıla varan uygulamalar sonrasında ne görüyoruz?

Yeni sistemin vahim hataları var. Parlamenter sistem kötülenerek ‘başkanlık sistemi’ reklamı yapılmıştı; kampanya sırasında yeni sistemi övmek için kullanılan ne kadar gerekçe varsa hemen hemen hepsi üç yıl içerisinde gerçekleşmedi.

‘Başkanlık sistemi’ ile ülke uçuşa geçecekti; zemine çakılmaya az kaldı.

Siyaset kendi hatalarını teknolojide olduğu gibi tamir edemiyor. Hatalar gözle görülür elle tutulur hal alsa da onları ortadan kaldırmak için düzeltmeler kolay yapılamıyor siyaset alanında. Hataları ortadan kaldırmak için girişimde bulunmak yerine hatalar gözlerden gizlenmeye ve hatta hatalar övülünecek şeylermiş gibi sunulmaya çalışılıyor.

Nasrettin Hoca’nın kendisinin yapıp kendisinin de beğenmediği ‘kar helvası’ gibi bir şey yeni sistem; değişimi sağlamak için kampanyalar açıldığında halkın önüne çıkarak vaatlerde bulunmuş olanların çoğu artık onu savunamaz durumdalar.

AK Parti “Sorun cumhurbaşkanının geniş yetkileriyse, tartışır, onları azaltabiliriz” noktasında; ancak kendiliğinden tek bir adım atmıyor.

Var olan geniş yetkilerin o yetkilere sahip kişi tarafından kullanılmaması bir çare -düzeltme- olabilirdi; bu bile akla gelmiyor. Yeni sistemin cumhurbaşkanı, yetkilerini, başka kurumlarla pekala paylaşabilir, kuvvetler ayrılığı ilkesini kendiliğinden gözetebilir, denge ve denetleme açığını ortadan kaldırmak için Meclis’i daha işlevsel hale getirebilir.

Neden olmasın?

KHK’ların iptalini Anayasa Mahkemesi’ne bırakmak yerine kendi eliyle hepsini iptal edip bireysel hak ve özgürlüklerle ilgili tasarrufların TBMM’den geçmesi yoluna gidebilir mesela.

Merkez Bankası’nın bağımsızlığına titizlenebilir…

Yargıya müdahale edildiği iddialarını dikkate alarak davranmaya başladığı gibi, başkalarının da adalet mekanizmasının tarafsızlığına gölge düşürmesini engelleyebilir…

Apple firmasının yeni sisteminin hatalarını ne zaman görse derhal ortadan kaldırmak için düzeltme yoluna gitmesi gibi, üç yıldır uygulanan ‘başkanlık sistemi’nde de şimdiye kadar 15-20 kadar düzeltme yapılabilirdi.

İlk seçimde cumhurbaşkanı değişecek olursa, yeni gelen cumhurbaşkanı ‘başkanlık sistemi’ ile birlikte kullanması mümkün hale gelmiş olan geniş yetkileri kullanacak mıdır?

Herhalde kullanmayacaktır.

O halde şimdiki cumhurbaşkanı da isterse yetki kullanımında perhize başvurabilir.

Teknoloji alanında varlıklarını hissettiren sistemler hatalarını kolayca telafi edebiliyor, zararın büyümesinin önüne böyle geçiliyor.

Siyaset alanında aynı telafi mekanizmasının çalışmaması büyük eksiklik.

Bu yazı fehmikoru.com adresinden alınmıştır.

Yorumlar (0)
15
kapalı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 35 96
2. Fenerbahçe 35 90
3. Trabzonspor 35 58
4. Başakşehir 35 55
5. Beşiktaş 35 54
6. Alanyaspor 35 49
7. Kasımpasa 35 49
8. Rizespor 35 49
9. Sivasspor 35 48
10. Antalyaspor 35 45
11. A.Demirspor 35 44
12. Samsunspor 35 42
13. Kayserispor 35 41
14. Ankaragücü 35 39
15. Karagümrük 35 37
16. Konyaspor 35 37
17. Gaziantep FK 35 35
18. Hatayspor 35 34
19. Pendikspor 35 33
20. İstanbulspor 35 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 36 85
2. Arsenal 36 83
3. Liverpool 36 78
4. Aston Villa 36 67
5. Tottenham 36 63
6. Newcastle 36 57
7. Chelsea 36 57
8. M. United 35 54
9. West Ham United 37 52
10. Brighton 36 48
11. Bournemouth 37 48
12. Crystal Palace 37 46
13. Wolves 37 46
14. Fulham 37 44
15. Everton 37 40
16. Brentford 37 39
17. Nottingham Forest 37 29
18. Luton Town 37 26
19. Burnley 37 24
20. Sheffield United 37 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 90
2. Girona 35 75
3. Barcelona 34 73
4. Atletico Madrid 34 67
5. Athletic Bilbao 35 62
6. Real Sociedad 34 54
7. Real Betis 34 52
8. Villarreal 35 48
9. Valencia 34 47
10. Getafe 34 43
11. Deportivo Alaves 35 42
12. Sevilla 35 41
13. Osasuna 35 40
14. Las Palmas 35 37
15. Mallorca 35 35
16. Celta Vigo 34 34
17. Rayo Vallecano 34 34
18. Cadiz 34 26
19. Granada 35 21
20. Almeria 34 17
Kocaeli Haberleri